Autorit door Andalusië

Het plan is om tijdens mijn rondreis door Andalusië een verhaal te schrijven waarbij ik vanuit Ronda via verschillende mooie dorpen naar Granada rijd. De rit voert mij deels door het bergachtige landschap, wat me de moeite waard lijkt voor een ‘Andalusië in 12 uur’-verhaal. De weergoden kunnen vandaag roet in het eten gooien, want ex-orkaan Gabriella trekt momenteel over het Iberisch Schiereiland. De meteorologen strooien met kleurcodes: geel in onder andere Andalusië, code oranje in delen van het oosten en zelfs een code rood voor de provincie Valencia. Daar kan vandaag lokaal honderden millimeters regen vallen.

Het feit dat jullie dit nu lezen, betekent dat ik mijn verhaal toch ben gaan maken. Wel enigszins aangepast, want ik had twee extra dorpen op mijn lijstje staan. Die heb ik vanwege de matige weersverwachtingen laten vallen. Ik verwacht dat ik onderweg wat oponthoud kan hebben vanwege regenval en mogelijk dat de neerslag ook het bezoek aan de dorpen enigszins verstoort.

De dag begint in de centraal in Andalusië gelegen stad Ronda. Daar heb ik een dag doorgebracht en overnacht in een appartement van Gav Espinel Ronda Centro. Dit is de mooiste plek waar ik deze reis door Andalusië overnacht heb. De ligging is helemaal gunstig: aan de Carrera Espinel, de belangrijkste winkelstraat van Ronda. Van hieruit loop ik binnen een kwartier naar alle hoogtepunten in deze stad.

Vandaag mag ik op pad gaan met een Volkswagen T-Roc. Had een VW Taigo gereserveerd via Sunny Cars, maar kreeg van de verhuurder een gratis upgrade naar de – naar mijn mening – fijnere T-Roc.

08:15 uur – koffie en churros

Vanuit mijn appartement loop ik de Carrera Espinel op, de drukste winkelstraat van Ronda. Ik hoef niet ver te lopen om bij de eerste mogelijkheid voor een bak koffie te komen. Het is Cafetaria Churretia Alba. Eigenlijk wil ik alleen maar een kop koffie bestellen, maar op het moment dat de serveerster vraagt ‘churros?’, kan ik geen ‘nee’ zeggen. Hetzelfde geldt voor de daarop volgende vraag of ik er warme chocolade bij wil.

Dit is een echte churro. Geen geperst geval zoals je ze op markten vaak ziet, maar een ambachtelijk product. Het is niet het gezondste ontbijt, maar ik laat het me smaken. Deze aangename start van de dag kost me €5,40, ik betaal zes euro inclusief de fooi.

08:50 uur – Puente Nuevo

Voordat ik op pad ga, maak ik eerst nog een wandeling door Ronda. Doel is vooral om de Puente Nuevo bij ochtendlicht te zien. Dan valt het zonlicht op de oostelijke zijde van de brug. Binnen tien minuten ben ik op het Mirador de Cuenca. Dat is voor de oostelijke zijde het beste uitzichtpunt op de tientallen meters hoge brug.

De Puente Nuevo is de bekendste bezienswaardigheid van Ronda en een van de meest gefotografeerde bouwwerken van Andalusië. De imposante stenen brug verbindt het oude en nieuwe stadsdeel van Ronda, gescheiden door de diepe kloof El Tajo, die tot wel 100 meter diep is. De bouw van de brug duurde meer dan veertig jaar en werd in 1793 voltooid.

09:45 uur – op pad

Nadat ik mijn bagage opgehaald heb, loop ik naar de parkeergarage. Nadat ik bijna 45 euro afgetikt heb voor nog geen twee dagen parkeren, rijd ik de parkeergarage uit. Die is nu veel minder vol, waardoor het manoeuvreren met de auto gemakkelijker gaat.

Zodra ik de parking verlaten heb, merk ik hoe groot Ronda eigenlijk is. De focus ligt hier vooral op La Cuidad en een klein deel ten noorden daarvan. Je merkt pas dat Ronda een redelijke plaats is, als je doorheen rijdt om de stad te verlaten. Voordat ik de stadsgrenzen verlaat, valt mijn oog op een drietal kleurrijke murals.

De route naar Mollina verloopt droog. Af en toe lijkt het erop dat de zon door wil komen. Het sombere weer verhult niet de schoonheid van het landschap waar ik doorheen rijd. Ik stop een keertje om een paar foto’s te maken. Onderweg krijg ik daar door het ontbreken van stopplaatsen amper de mogelijkheid voor. Tijdens het rijden valt me de grote hoeveelheid touringcars op die in tegenovergestelde richting rijden. Heb er misschien wel meer dan dertig gezien. Waarschijnlijk allemaal op weg naar Ronda, dat overdag overspoeld wordt met toeristen.

10:50 uur – Mollina

Het verkeer zit mee en ik arriveer daardoor mooi op tijd in mijn eerste dorp van vandaag. Mollina is een van de dorpen langs ‘Las Rutas de El Legado Andalusí’. Las Rutas de El Legado Andalusí (de Routes van het Andalusische Erfgoed) is een cultureel project dat de sporen volgt van het islamitische verleden van Andalusië, toen deze regio deel uitmaakte van Al-Andalus. Het initiatief werd in de jaren negentig opgezet om de historische, artistieke en culturele erfenis van die periode te behouden en toegankelijk te maken.

De routes verbinden steden en dorpen die in de middeleeuwen een belangrijke rol speelden in de uitwisseling tussen culturen, religies en beschavingen. Bekende trajecten zijn onder andere de Ruta de Washington Irving, de Ruta del Califato en de Ruta de los Nazaríes, die samen Granada, Córdoba, Sevilla en andere historische plaatsen met elkaar verbinden. De routes nodigen reizigers uit om het erfgoed van Andalusië te ontdekken via landschappen, monumenten, ambachten en gastronomie, en laten zien hoe het verleden de huidige identiteit van Zuid-Spanje nog steeds beïnvloedt.

Het was mijn bedoeling om dit dorp te bezoeken en te fotograferen voor een vermelding op mooistedorpjes.nl. Misschien is het het weer dat tegenzit, maar ik kan op basis van wat ik hier zie deze plaats niet tot de mooiste dorpjes van Andalusië rekenen. Ik maak wat foto’s en rijd vrij snel weer door. Het kiezen van mooie dorpen moet immers wel naar mijzelf toe en onze lezers uit te leggen zijn. Mollina is authentiek, maar het is amper de moeite waard om te stoppen, zeker omdat ik weet wat Andalusië allemaal te bieden heeft qua pittoreske dorpjes.

11:45 uur – Archidona

Het volgende dorp laat mij eraan herinneren dat je niet te ver met de auto het centrum in moet rijden. Zodra ik Archidona inrijd, mis ik door het ontbreken van een wegwijzer de afslag naar het parkeerterrein voor toeristen. Het gevolg is dat ik in een doodlopende straat beland, waar ik aan het einde amper de ruimte heb om te keren. Vanwege de krapte achter me (geparkeerde auto’s die amper ruimte bieden om te passeren), moet ik wel. In drie keer steken is het gelukt en ik rijd een stuk terug, waar ik de auto kan parkeren.

Het Plaza Ochivada de Andalucia is de hoofdreden om Archidona te bezoeken. Dit achthoekige plein is uniek qua vorm en uitstraling. Het werd in de 18e eeuw aangelegd en geldt als een van de mooiste barokpleinen van Andalusië. De symmetrische gevels met hun balkons en ronde bogen geven het plein een harmonieus karakter. Rondom vind je cafés en kleine winkels waar het lokale leven zich rustig afspeelt. In de avond zorgt de sfeervolle verlichting voor een bijzonder aanzicht. Het plein vormt het hart van Archidona en is een plek waar bewoners samenkomen voor feesten en evenementen, zoals tijdens de Semana Santa-processies.

Er wordt geschilderd bij het stadhuis en de terrasjes zijn nog niet opgebouwd, als dat vandaag sowieso gaat gebeuren. De schoonheid van het plein wordt daardoor niet verhuld. Dit is een plaatje om te zien.

In de straten die ik veel afbeeldingen van Nuestra Señora de Garcia, de beschermheilige van Archidona. Zo ervaar je hoe diep de rooms-katholieke wortels in de Spaanse samenleving zitten.

12:10 uur – koffie

Het begint te regenen. Ik zal vandaag de dans dus niet helemaal ontspringen. Voor mij een goed moment om een koffiepauze in te lassen. Ik stap Cafetaria Laralba binnen en bestel er een café con leche. Die is hier maar liefst 10 cent duurder dan ik tot nu toe elders in Andalusië betaald heb. Onder aan de streep maakt het niet uit, want ik betaal sowieso twee euro, inclusief de fooi.

12:50 uur – Villanueva de Algaidas

De route naar Villanueva de Algaidas voert me langs schitterende vergezichten, die ik vanuit de auto helaas niet vast kan leggen en er is ook geen mogelijkheid om even te stoppen. Geloof me maar op mijn woord en ga de route zelf rijden. Het laatste stuk van de route brengt me langs duizenden olijfbomen. Die gedijen hier goed op het warme en hoofdzakelijk zonnige klimaat.

De auto kan ik vrij gemakkelijk kwijt in het hart van het dorp. Vol verwachting ga ik op pad, maar rondlopend in Villanueva de Algaidas vraag ik mijzelf af hoe het kan dat deze op mijn lijstje staat. Het wordt al snel duidelijk dat deze plaats geen plekje krijgt op mooistedorpjes.nl en dat ik hier niet te veel tijd moet besteden. Goed om te weten dat ik door ChatGPT op Villanueva de Algaidas gewezen ben. Het is een duidelijke indicatie dat je (nog?) niet blind kunt vertrouwen op de tips die deze AI-chatbot je geeft.

13:20 uur – schitterende rit over de A-7201

Waar de dorpen tot nu toe tegenvallen, zo mooi is inmiddels de route door het Andalusische landschap aan het worden. Vooral het deel over de A-7201 kan mij bekoren: bergachtig landschap met heel veel olijfbomen. De zon begint een beetje z’n best te doen, waardoor de uitzichten onderweg nog beter tot hun recht komen.

14:20 uur – goedkoop tanken

In Nederland is brandstof tanken een dure hobby. In Spanje valt het nog mee, met prijzen rond de anderhalve euro per liter euro 95-benzine. Ook hier is het zo dat tanken langs de snelweg duurder is dan wanneer je elders tankt. Zodra ik de A-92 verlaten heb, zie ik een onbemand tankstation waar ik voor € 1,359 per liter kan tanken. Voor nog geen zes tientjes gooi ik de tank van mijn Volkswagen T-Roc helemaal vol en ik vervolg mijn autorit.

14:45 uur – één van de mooiste uitzichten ter wereld

Volgens het toonaangevende magazine National Geographic ben ik aangekomen op één van de mooiste uitzichten ter wereld. Het gaat om het panoramische uitzicht op Montefrío. De gemeente is zo slim geweest om dit uitzichtpunt Mirador National Geographic te noemen. Desalniettemin ben ik hier bijna helemaal alleen. Er zitten twee andere mensen van dit uitzicht te genieten. Wat opvalt is dat er hier sowieso rust heerst. Op momenten dat er geen verkeer passeert, hoor je bijna alleen het gefluit van vogels en af en toe het blaffen van honden. Zo ervaar ik het graag.

Zelfs nu de zon niet volop aanwezig is, kan ik niet anders dan bevestigen dat dit een uitzicht is dat de rit meer dan waard maakt. Ben door de aanblik van deze bijzondere plaats de eerdere dorpen van vandaag alweer vergeten.

15:20 uur – late lunch

De oplettende lezer is misschien opgevallen dat ik onderweg niets meer gegeten heb. De churros waren voldoende om de dag door te komen. De honger naar mooie plaatjes was tot nu toe groter dan die naar voedsel. Dankzij het uitzicht is die eerste honger gestild en vind ik de rust in aan eten te denken.

Nadat ik mijn auto geparkeerd heb, loop ik Montefrio binnen. Daar hoor ik al snel waar er wel leven in de brouwerij is: in Restaurante El Pregonero. Daar zit een deel van de lokale bevolking van een natje en droogje te genieten.

Het wordt me al vrij snel duidelijk dat ze zich hier niet op toeristen richten: geen Engelstalige menukaart of bediening en vooral geen woekerprijzen. Voor 12 euro kan ik kiezen uit verschillende gerechten op het dagmenu. Behalve drie gangen eten, is een drankje ook inbegrepen. Als voorgerecht kies ik de gemengde salade, als hoofdgerecht het geroosterde varkensvlees en als toetje een ijsje. Mijn vochtpeil breng ik op de hoogte met ‘agua con gas’.

Ondertussen zie ik op de televisie – ja, er hangen hier televisieschermen in het restaurant – de schade die er de afgelopen uren in het oosten van Spanje is aangericht door de restanten van orkaan Gabrielle. Vooral in de provincie Valencia is het raak. Daar zijn sommige straten in kolkende rivieren veranderd. Dit doet mij beseffen dat ik vandaag tot nu toe goed weggekomen ben met het weer.

16:00 uur – rondje door Montefrío

Nadat ik afgerekend heb, wandel ik nog even een stukje het dorp in. De kenmerkende kerk met enorme koepel kan ik helaas niet in. Volgens de melding op de deur kun je deze van 10:00 tot 13:30 bezoeken. Het is nu aanzienlijk later, dus helaas pindakaas, ik kan niet naar binnen. Was wel nieuwsgierig hoe de koepel er aan de binnenkant uitziet.

16:30 uur – nog een keer het uitzicht

De zon is inmiddels doorgebroken. Ik kies er daarom voor om nog een keer naar boven te rijden, zodat ik met zonlicht nog een keer het Mirador National Geographic kan bewonderen. Dit is geen plek waar ik bij toeval nog een keer terecht zal komen, dus grijp ik de kans aan om het uitzicht bij mooier licht te aanschouwen voordat ik verder rijd.

16:45 – op weg naar Granada

Het vijfde dorp dat ik op mijn lijstje had staan, laat ik voor wat het is. Ik zet koers richting Granada. Onderweg word ik nog op wat regen getrakteerd. Omdat de zon er ook doorheen komt, levert dat een fraaie regenboog op boven het Andalusische landschap, een fenomeen waar ik deze reis niet op gerekend had.

18:00 uur – geparkeerd

Na ruim een uur rijden arriveer ik in Granada. Parkeren is in deze stad duur en in plaats van een parkeergarage vlak bij mijn onderkomen in Granada te kiezen, heb ik een voordeligere optie gevonden in een gereserveerde plek in Parking Geysepark El Violón. Dat kost me iets meer dan vier tientjes voor drie dagen, waarmee ik meer dan dertig euro bespaar ten opzichte van parkeren in de gunstiger gelegen Parking APK2 Puerta Real.

De boordcomputer geeft aan dat ik er vandaag een aardige rit op heb zitten: 268 kilometer, waar ik 5 uur en 5 minuten over gedaan heb. Best wat, maar het voelt absoluut niet zo. Het rijden door het landschap van Andalusië geeft zoveel positieve energie, dat ik het autorijden hier niet als vermoeiend ervaren heb.

18:20 uur – in het appartement

Het kost me een minuut of acht voordat ik de parkeergarage uit ben. De lift vlak bij mijn auto doet het niet (en ik ben mijn koffer bij) en de lift aan de andere kant is ontzettend traag. Daarna loop ik in twaalf minuten naar mijn tijdelijke verblijf in Granada.

In Granada heb ik wederom een appartement geboekt: ISA Granada. Overnachten in Granada is gemiddeld genomen niet echt voordelig. Voor iets meer dan zeven tientjes per nacht heb ik met dit appartement een goede deal. Het biedt me alles wat ik nodig heb en is in het centrum gelegen, wat handig is om Granada te verkennen.

18:40 uur – wandeling door centrum van Granada

Het valt me op hoe druk het is in Granada. Dat is iets wat ik mezelf van mijn laatste bezoek aan deze stad, acht jaar geleden, niet kan herinneren. Als je beseft dat een groot deel van de mensen die ik nu op straat zie, vooral voor het Alhambra naar Granada komt, dan kun je inschatten hoe populair deze bezienswaardigheid geworden is.

Ik herken een aantal plekken van de vorige keer, zoals het Plaza de Bin-Rambla, de kathedraal van Granada en het gemeentehuis. Opvallend is hoe druk het al bij redelijk wat restaurants is, wetende dat het voor de meeste Spanjaarden nog te vroeg is voor het avondeten.

Voor een goed uitzicht op het Alhambra loop ik de wijk Albaicin in. Van de vorige keer weet ik dat je vanaf het Mirador de San Nicolas een goed uitzicht hebt op deze beroemde fortificatie van Granada. Albaicin is de Arabische wijk, waar je de historie van het Moorse tijdperk nog kunt zien, voelen en proeven. Naar mijn idee is dat nu meer van toepassing dan in 2017. Het onderste deel van Albaicin is druk en het lijkt meer alsof je over een Arabische souk loopt dan door een Spaanse stad. De geuren van kruiden en de kleurrijke winkeltjes geven me het idee dat ik in Marrakech in plaats van Granada ben.

20:00 uur – uitzicht op het Alhambra

Diezelfde drukte ervaar ik op het Mirador de San Nicolas. Acht jaar geleden stond ik hier in de ochtend en er liepen toen misschien tien tot vijftien andere mensen rond. Nu staan en lopen hier naar schatting zo’n twee- tot driehonderd mensen, allemaal om uitzicht op het Alhambra te hebben.

Ik ben bijna net zo onder de indruk als de vorige keer. Onder het genot van gitaarspel en gezang bewonder ik het uitzicht. Ik blijf hier een tijdje om het Alhambra onder verschillende lichtomstandigheden vast te leggen. Zodra het blauwe uurtje zowat ten einde is, daal ik af naar de lagere delen van Albaicin.

21:00 uur – Arabisch diner

Via de rustige noordzijde van Albaicin loop ik naar beneden. Opvallend hoe snel je van de drukte de rust in kunt lopen. Eenmaal beneden ga ik op zoek naar een plekje om te eten. In plaats van een Spaanse maaltijd ga ik vanavond voor Arabisch. Ik ben immers in de Arabische wijk en Granada heeft Arabische roots, dus eigenlijk is het een inkoppertje om nu voor de Arabische keuken te gaan.

Ik stap binnen bij Restaurante Sirio Castillo de Aleppo. Echt honger heb ik door de late lunch niet. Hoewel hummus met vers pitabrood verleidelijk is, sla ik dat over. Ik bestel kebab met rijst en een glas frisdrank, wat me inclusief fooi slechts 15 euro kost. Na het eten duik ik nog even de stad in voor een drankje, waarna ik voldaan terugkeer naar mijn appartement.