Veel bestemmingen lenen zich prima voor een vakantie van één dag.

De highlights van Den Bosch

Vandaag is het de beurt aan Den Bosch om in een tijdsbestek van ongeveer 12 uur ontdekt te worden. Vaak hoef je niet zo ver te reizen om een leuke bestemming te bezoeken. Om de hoek van je eigen huis valt genoeg te ontdekken. Zo heb ik als Brabander wel de halve wereld afgereisd, maar heb ik nooit een fatsoenlijk bezoek aan de hoofdstad van onze provincie gemaakt. Wel ben ik vroeger regelmatig in Den Bosch op stap geweest en heb ik enkele keren Den Bosch met mijn gezin bezocht om er te gaan winkelen. Dan bleef er naast wat eten en drinken weinig tijd over om meer van deze hoofdstad van Noord-Brabant te zien.

Deze week heb ik wat ruimte in mijn agenda om een ‘in 12 uur’-verhaal te maken. Den Bosch stond al langere tijd op mijn to-do list, vandaar dat het plan snel gemaakt was om Den Bosch in 12 uur te ontdekken. Omdat de musea op maandag gesloten zijn, ben ik op een dinsdag naar ‘s-Hertogenbosch gereisd. Helaas zonder het zonnetje, die laat het vandaag voor het eerst weer een keertje afweten. Gelukkig blijkt tijdens mijn bezoek aan Den Bosch al snel dat deze stad geen zonneschijn nodig heeft om te schitteren. Lees hieronder verder om mijn dag in Den Bosch mee te beleven.

07:30 uur – auto gratis geparkeerd

De schoolvakanties zijn voorbij en de verkeersdrukte is weer helemaal terug. In plaats van met de auto de ochtendspits in te duiken, kies ik vandaag voor reizen per trein.

Zoals een echte Nederlander probeer ik, waar dat kan, te besparen op kosten die te vermijden zijn. Ik rijd daarom niet naar het treinstation van Roosendaal, maar naar het station van Etten-Leur. Het betekent voor mij zo’n vijf minuten extra rijden, maar ik bespaar er ongeveer een tientje mee.

Ten eerste parkeer je bij het treinstation van Etten- Leur gratis, terwijl je bij het station van Roosendaal € 4,50 betaalt. Het treinkaartje kost mij vanaf Etten-Leur € 23,60, vanaf Roosendaal zou ik € 29,00 kwijt geweest zijn voor een retourtje tweede klasse. In totaal bespaar ik dus € 9,90 en in totale reistijd maakt het niet uit. De extra reistijd met de auto wordt gecompenseerd door een kortere reistijd met de trein.

Ik heb geluk: er is nog precies één parkeerplek vrij op het moment dat ik het parkeerterrein op rijd. Ik parkeer de auto en wandel in nog geen minuut naar perron 1.

auto gratis geparkeerd

7:41 uur – met de trein mee

Volgens goed gebruik arriveert de trein een paar minuten te laat op het station van Etten-Leur. Het valt me op hoe druk het is op het perron. Het is drukker dan ik verwacht had. Toch vind ik zonder te veel moeite snel een zitplaats in de trein. Drie minuten na schematijd komt de dubbeldekker intercity van de Nederlandse Spoorwegen in beweging en zet koers richting het oosten. Via Breda en Tilburg reis ik per trein naar het centraal station van ‘s-Hertogenbosch.

met de trein mee

8:25 uur – Bakkerij Jan de Groot

De trein stopt precies op tijd op het station in Den Bosch. Ik loop met de stroom reizigers mee en kom aan de oostkant van het station uit. Van daaruit wandel ik rechtdoor richting het hart van de stad. Een van de eerste dingen die mij opvalt, is een rij wachtende mensen bij Bakkerij Jan de Groot. Deze bakker staat in Den Bosch en ver daarbuiten bekend om zijn Bossche Bollen. Het is niet het enige wat De Groot biedt, blijkt wel als ik een blik naar binnen werp. Tal van lekkernijen liggen klaar om vandaag verkocht te worden.

Bakkerij Jan de Groot

8:35 uur – de Markt

Niet veel later arriveer ik op de plek die al sinds de middeleeuwen het hart van de stad vormt: de Markt. Nu is het hier nog heerlijk rustig. De horecabedrijven worden bevoorraad en de meeste mensen die hier nu fietsen of lopen zijn op weg naar werk of school. Het voordeel van de rust is dat je goed kunt zien wat er aanwezig is.

Markt

Tussen de vele horeca en winkels zijn er twee gebouwen die opvallen. De eerste is het stadhuis. Dit gebouw stamt uit de 14 eeuw en is in 1533 en 1670 flink verbouwd. Tijdens die laatste verbouwing heeft het stadhuis zijn kenmerkende classicistische voorgevel gekregen.

stadhuis

Het tweede historische gebouw dat de aandacht trekt is ‘De Moriaan’, waar nu de stadswinkel van Den Bosch in gevestigd is. Deze toeristische dienst is nu nog dicht. Misschien dat ik er later een kijkje ga nemen. Wellicht hebben zij nog goede tips voor mijn dag in Den Bosch. De Moriaan werd waarschijnlijk rond het jaar 1220 gebouwd, wat het een van de oudste stenen huizen van Nederland maakt.

Moriaan

Centraal op de Markt staan twee opmerkelijke elementen: het Puthuis en het Onze-lieve-Vrouwe Huisje. De oorspronkelijke waterput op de Markt dateert waarschijnlijk uit de 13e of 14e eeuw en voorzag de inwoners van Den Bosch van schoon drinkwater. Deze put was een van de vele openbare waterputten die de stad rijk was.

Puthuis

Het huidige Puthuis werd gebouwd in 1827. Het achthoekige bouwwerk werd ontworpen in een neoclassicistische stijl, wat te zien is aan de eenvoudige maar sierlijke vormgeving. Het is maar goed dat het drinkwater dat je tegenwoordig bij het Puthuis tapt uit een leiding komt en niet uit de waterput. Een blik op het wateroppervlakte en je weet dat je daar direct ziek van zult worden.

Puthuis

Het Onze-Lieve-Vrouwehuisje is een vrijstaande Mariakapel, geplaatst op een zuil, gelegen op de Markt in ‘s-Hertogenbosch. De kapel wordt voor het eerst genoemd in 1498. In de stadsrekeningen van 1522 wordt zowel de kapel als het nabijgelegen Puthuis uitgebreid beschreven. De oudste bekende afbeelding van de kapel is te zien op het anonieme schilderij “De Lakenmarkt van ‘s-Hertogenbosch,” dat rond 1530 is gemaakt. Rond 1632 werd het oorspronkelijke Onze-Lieve-Vrouwehuisje gesloopt. In 2011 besloot de gemeente om het Onze-Lieve-Vrouwehuisje te herbouwen. Deze reconstructie werd in 2016 voltooid.

Onze-Lieve-Vrouwehuisje

Natuurlijk is er ook een plek voor Jheronimus Bosch. Deze beroemdste Bosschenaar heeft een standbeeld gekregen aan de oostelijke kant van de Markt. Jeroen Bosch behoort tot de meest bekende Nederlandse schilders. Zijn werk, ontstaan in de late middeleeuwen, wijkt sterk af van dat van zijn tijdgenoten. Terwijl veel andere kunstenaars zich toen richtten op het schilderen van hemelse scènes, koos Bosch ervoor om beelden van de hel en de strijd tussen het goede en het kwaad af te beelden.

Jheronimus Bosch

08:55 uur – Sint Janskathedraal

De Sint Janskathedraal is de belangrijkste in het rooms-katholieke Den Bosch. Voordat ik koffie ga drinken, breng ik eerst een bezoek aan deze werkplek van meneer pastoor. Een deel van de buitenkant staat vanwege een opknapbeurt in de steigers.

Sint Janskathedraal

Je kunt de kathedraal gratis binnenlopen. Wel kun je in de kerk contactloos een donatie met je pinpas of smartphone doen. Wat dat betreft is de Sint Janskathedraal helemaal met de tijd meegegaan.

Sint Janskathedraal

Ik loop mijn rondje door de kathedraal. Daarbij bewonder ik het interieur, dat rijkelijk versierd is met schitterende glas-in-loodramen, houtsnijwerk en fresco’s. Een bijzonder element is de Mariakapel, een populaire pelgrimsbestemming vanwege het wonderbaarlijke beeld van de Zoete Lieve Vrouw van Den Bosch, dat sinds de middeleeuwen vereerd wordt. Een element dat zeker niet onvermeld mag blijven is het zeventiende-eeuwse hoofdorgel, dat een van de grootste en meest indrukwekkende barokke orgels in Nederland is.

Sint Janskathedraal

Op dit moment vindt er een expositie van smeedijzeren kruizen plaats in de kathedraal. De Oekraïense smid Serhii Polubotko had het idee om aan alle smeden in de wereld te vragen een kruis te maken om de vele slachtoffers van de oorlog in Oekraïne te herinneren. De oproep #WITH LOVE TO UKRAINE leidde tot ca. 200 kruisen uit staal, ca. 500 mm hoog, gecombineerd met koper, brons of messing, toegezonden vanuit 27 landen. Daarvan worden de meesten tentoongesteld in de Sint Janskathedraal. Eigenlijk zou deze gratis toegankelijke expositie tot en met 31 augustus duren, maar hij is verlengd tot en met 15 september.

#WITH LOVE TO UKRAINE

#WITH LOVE TO UKRAINE

09:30 uur – koffie met Bossche Bol

Tijd voor koffie met een lokale specialiteit. Hoewel mijn voorkeur naar een Brabants worstenbroodje gaat, kan ik hier niet om de Bossche Bol heen. Natuurlijk eentje van Bakkerij De Groot, maar dat is in de hoofdstad van Noord-Brabant geen lastige opgave. Deze zoete lekkernij wordt op grote schaal in de Bossche horeca verkocht.

koffie met Bossche Bol

Het is misschien niet zonnig, maar het is aangenaam genoeg om lekker op het terras te zitten. Dat doe ik op een willekeurige plek, in dit geval bij Bagatelle in de Hinthamerstraat. Daar bestel ik een normale koffie en een Bossche Bol. De eigenaar moet even checken of ze al geleverd zijn en dat blijkt het geval te zijn. Terwijl ik zie hoe een stamgast al aan zijn tweede speciaalbiertje zit en een groepje locals op leeftijd elkaar hartelijk verwelkomen op het terras, geniet ik van mijn bakkie leut en de calorierijke lekkernij. Na het afreken van € 7,60 plus fooi ga ik verder.

Bossche Bol

10:00 uur – Huis van Bosch

Het eerste museumbezoek voor vandaag is die aan het Huis van Bosch. Dit middeleeuwse pand aan de Markt werd ooit in 1462 door de vader van de beroemde kunstschilder Jheronimus Bosch gekocht. Pa Anthonis had overigens de achternaam ‘van Aken’, en Jheronimus dus ook. Jheronimus begon vanaf omstreeks 1490 zijn werken te signeren met de naam ‘Jheronimus Bosch’. Onder deze naam is meester bij ons bekend. Hij wordt ook wel Jeroen Bosch of Hiëronimus Bosch genoemd.

Huis van Bosch

Het huis waarin Jheronimus Bosch opgroeide heeft verschillende eigenaars en bewoners gehad. Jheronimus verhuisde zelf in 1481, toen hij in het huwelijk trad met Aleid van de Meervenne, naar een ander pand aan de Markt. De familie Van Aken verkocht het pand in 1523. Recent heeft de gemeente Den Bosch het pand overgekocht van de vorige eigenaars, die hier jarenlang een souvenirwinkel exploiteerden. Sinds 2021 is het Huis van Bosch een museum over het leven en weken van Huis van Bosch. Daarbij is het pand zoveel mogelijk teruggebracht naar de staat van vroeger.

Huis van Bosch

De hele tour door het Huis van Bosch is op basis van audiovisuele presentaties in verschillende ruimtes van het huis. Je gaat daarom in groepjes van maximaal zo’n zes personen door het huis heen, want de ruimtes zijn niet geschikt om dit met massa’s bezoekers tegelijkertijd te doen. Vanaf het eerste deel, dat 10 minuten duurt, wordt je stap voor stap door het huis geleid. In het eerste deel leer je dat Bosch vooral het geloof als onderwerp had. Het Christelijk geloof was voor hem een onuitputtelijke bron van inspiratie.

Huis van Bosch

Het tweede deel van de audiovisuele toer vindt plaats in de kelder van de woning. Je maakt kennis met de Illustre Lieve Vrouwe Broederschap. Deze Zwanenbroeders accepteren Jheronimus als lid en dat geeft hem de kans om voor belangrijke opdrachtgevers schilderijen te maken.

Huis van Bosch

Via de oorspronkelijke houten wenteltrap ga ik naar de eerste verdieping. Daar kom ik terecht in het atelier, waar veel van de schilderijen van Jeroen Bosch gemaakt zijn. Hier krijg ik het derde deel van de audiovisuele presentatie te zien. Hierin wordt uitleg gegeven over het werken in een atelier, het maken van verf, de technieken en de inspiratiebronnen van Jheronimus Bosch.

Huis van Bosch

Voor deel 4 van de toer ga ik naar de kamer aan de voorzijde van het voormalige woonhuis van Jeroen Bosch. Van hieruit heb je een uitzicht op de Markt en kun je het standbeeld van Jheronimus Bosch zien staan. De kramen uit vroegere tijden hebben plaatsgemaakt voor moderne viskarren en de busjes van besteldiensten die hier af en aan rijden.

Uitzicht uit het Huis van Bosch

Op de zolder krijg ik het vijfde en laatste deel te zien over het leven en werk van Jheronimus Bosch. Hier wordt uitgelegd hoe dat de schilder vooral boodschappen over wil brengen van de gevolgen over de keuzes die je tussen goed en kwaad kunt maken.

Huis van Bosch

11:00 uur – straatnamen

Tijdens een bezoek aan Den Bosch moet je eens op de straatnamen letten. Daar zitten prachtige namen tussen. Zo loop ik via de vrij gangbare Schapenmarkt naar de Achter Het Verguld Harnas om naar het Design Museum te gaan, waarna ik aan mijn linkerhand de Achter Het Stadhuis zie liggen om vervolgens de Achter Het Wild Varken in te lopen. Leuk om hier naar straatnaambordjes te kijken.

straatnamen

11:10 uur – Design Museum

De volgende bezienswaardigheid die ik ga bezoeken is het Design Museum Den Bosch. Eigenlijk is dit museum de aanleiding om nu naar Den Bosch te gaan. Daar vindt nu De Grote Vakantie­tentoonstelling plaats. Als iemand die veel reist en professioneel met vakanties bezig is, is dit natuurlijk een absolute must-visit.

Design Museum

De eerste verdieping van het museum is helaas gesloten, omdat er een wisseling van expositie plaatsvindt. Geen enkel probleem voor mij, en een goede reden om een keer terug te komen. Op de tweede verdieping zijn er twee kleine exposities die ik eerst bekijk. Hier kun je enkele sieraden van Hans Appenzeller en een audiovisuele presentatie bekijken, waarin dragers van zijn sieraden uitleggen waarom ze zo van het design van hun sieraad houden.

Design Museum

In vitrinekasten zie ik een selectie theepotten uit de collectie van Design Museum Den Bosch. Theepotten zijn meer dan een gebruiksvoorwerp waaraan ontwerpers en kunstenaars allerhande vormen geven; ze hebben in verschillende culturen ook een symbolische betekenis. Het is een mooie brede verzameling van theepotten die ik hier in de vitrines zie staan.

Design Museum

De Grote Vakantie­tentoonstelling is er eentje die ik met volle aandacht bezoek. De geëxposeerde objecten roepen vaak een herinnering op, de mate van herkenbaarheid is groot. Het is interessant om van een aantal zaken het ‘waarom’ erachter te lezen. Reizen en toerisme is voor ons tegenwoordig zo vanzelfsprekend, dat je bij veel dingen helemaal niet stilstaat. Omdat de tentoonstelling plaatsvindt in het Design Museum, vormen design en vormgeving een rode draad door de expositie.

De Grote Vakantietentoonstelling

De Grote Vakantietentoonstelling

De Grote Vakantietentoonstelling

Ik sluit mijn bezoek af met een wandeling over de begane grond. Hier is de permanente presentatie van het Design Museum Den Bosch te zien. Een onderdeel dat mijn aandacht trekt, is de verzameling objecten die zich in of op het lichaam bevinden. Allemaal ontworpen, waarbij het design uiteraard een rol speelt en soms leidend is.

Design Museum

12:30 uur – lunch bij Nom Nom

Het is tijd om te lunchen. Ik loop door de Snellestraat en zie verschillende leuke plekjes om te gaan zitten. Uiteindelijk neem ik plaats op het terras van Nom Nom. Deze zaak heeft een goede reputatie opgebouwd in Den Bosch. Het terras ziet er uitnodigend uit. Ik heb geen idee wat er op de menukaart staat, maar ik geloof wel dat ik wat kan vinden. Mijn keuze valt na enige twijfel op de sandwich zalm. Daar bestel ik een ijsthee bij.

lunch bij Nom Nom

De op bruin zuurdesembrood gemaakte broodsnede met zalm ziet er aantrekkelijk en fris uit. De smaak komt overeen met de eerste visuele indruk die ik had. Het gerecht smaakt en vult prima. Mijn honger is voorlopig wel gestild. Na afloop reken ik 16 euro plus twee euro fooi af.

lunch bij Nom Nom

13:20 uur – rondvaart op de Binnendieze

Volgens de kenners moet je een rondvaart op de Binnendieze niet missen als je in Den Bosch bent. Vandaar dat ik daarnet online een ticket heb gekocht voor de rondvaart van tien voor half twee. Het is een drukke dag voor de rondvaarten. Iedere afvaart kent redelijk wat deelnemers, waardoor er meestal meerdere boten ingezet moeten worden. Bij de afvaart van tien voor half twee vertrekken er twee boten.

rondvaart op de Binnendieze

De historische rondvaart wordt met fluisterboten gevaren. Omdat je als het ware onder de stad vaart (de huizen staan vooral over het water), ervaar je weinig van de drukte van de stad. Hierdoor is het voor de schipper prima mogelijk om zonder elektronische versterking zijn verhaal te doen. Ik ga niets verklappen over wat je onderweg ziet en de verhalen die je onderweg te horen krijgt. Wat ik wel kwijt wil, is dat je deze rondvaart echt moet doen als je de kans hebt. Het is de ultieme manier om Den Bosch en zijn geschiedenis te leren kennen.

rondvaart op de Binnendieze

rondvaart op de Binnendieze

14:10 uur – Uilenburg

Na de boottocht wandel ik vanzelf de buurt Uilenburg in. Hier bewandel ik deels het stuk waar ik daarnet onderdoor gevaren ben. Dit is de hippe wijk van Den Bosch, waar leuke winkeltjes, stoere barbiers en uitnodigende horecazaken een fraaie mix vormen binnen een buurt die sinds de middeleeuwen verschillende gedaantes heeft gehad. Nu is dit misschien wel de leukste plek in de binnenstad.

Uilenburg

Uilenburg

Uilenburg

14:35 uur – Noordbrabants Museum

Vandaag bezoek ik maar liefst vier musea, waarvan het Noordbrabants Museum de derde is. Volgens de wikipediapagina is het Noordbrabants Museum een museum voor de kunst, cultuur en geschiedenis van Noord-Brabant. Om alvast op de zaken vooruit te lopen: het is vooral kunst dat je te zien krijgt, maar meestal gemaakt door Brabantse kunstenaars of waarbij Brabant onderwerp binnen het kunstwerk is. Het museum toont ook kunst van internationale kunstenaars, hoewel de nadruk wel op de Brabantse context ligt.

Noordbrabants Museum

Op de 1e verdieping wandel ik langs kunst uit de periode 1500 tot 1900. Sommige werken trekken mijn aandacht, andere niet. Dit is vooral een kwestie van smaak en de ervaring dat ik in een museum gemiddeld een spanningsboog van maximaal een uur heb. Dan moet je keuzes maken.

Noordbrabants Museum

Wat het Noordbrabants Museum bijzonder maakt, is dat dit het enige museum in zuidelijk Nederland is waar je originele werken van de wereldberoemde Brabantse kunstenaar Vincent van Gogh kunt bewonderen. Daar zit één schilderij tussen dat te gast is: ‘Kop van een vrouw’. Het museum probeert op basis van donaties dit portret van Gordina de Groot aan te kopen. Inmiddels is 83% van de vraagprijs van 8,6 miljoen euro binnengehaald.

Kop van een vrouw

Op de begane grond is er ruimte voor moderne en hedendaagse kunst. De expositie ‘doorkijken’ laat je kennismaken met verschillende stromingen en stijlen. Hierdoor krijg je een zeer uiteenlopende verzameling van kunst te zien, waarbij het ene object je meer aan zal spreken dan het andere. De diversiteit maakt het een interessante tentoonstelling om te bezoeken.

kunst

De tijdelijke tentoonstelling Veranderland is tot en met 27 oktober te zien in het Noordbrabants Museum. Veranderland neemt je mee in het verhaal van altijd veranderende landschappen, waarbij je ontdekt hoe kunstenaars het landschap als inspiratiebron gebruikten.

Veranderland

15:50 uur – drankje

Het is misschien niet zo zonnig, het is met 24 graden Celsius wel warm hier in Den Bosch. Tijd om de dorst te lessen. Dat doe ik op het terras van In de kleine Werelt, centraal op de Markt. Die is nu een heel stuk levendiger dan vanochtend. De terrassen zitten aardig vol, onder andere met studenten van Hogeschool Avans. Die zullen wel bezig zijn met hun introductieweek.

drankje

Ik twijfel tussen een bruiswater en een pilsje. De Bourgondiër in mij wint de strijd en ik bestel een pilsje. Een kleintje Hertog Jan kost mij hier vier euro.

drankje

16:30 uur – Jheronimus Bosch Art Center

Eigenlijk vind ik die musea op een dag meer dan genoeg, maar ik mag een bezoek aan het Jheronimus Bosch Art Center niet overslaan als ik in Den Bosch ben. Je mag dit museum als het tweede deel van de Jheronimus Bosch ervaring noemen. Die begon vandaag met het bezoek aan het Huis van Bosch, waar je uitleg in woord en beeld krijgt over het leven van Jeroen Bosch, het wonen in Den Bosch in zijn tijd en zijn werk, en dan met name zijn inspiratiebronnen. In het Jheronimus Bosch Art Center kun zijn schilderijen bewonderen. Helaas niet de originele werken, die hangen verspreid over heel de wereld. Wat je in het JBAC ziet zijn uitstekende replica’s op ware grootte. Hierdoor kun je met eigen ogen aanschouwen wat voor bijzondere schilderijen Jheronimus Bosch gemaakt heeft.

Jheronimus Bosch Art Center

Het decor waarin de werken van Bosch hangen is al een bezienswaardigheid op zich. De voormalige Nieuwe Sint-Jacobskerk heeft bijna honderd jaar dienstgedaan als rooms-katholieke kerk. De in eclectische stijl gebouwde kerk werd in 2002 aan de eredienst onttrokken. Vijf jaar later opende het gebouw zijn deuren als het Jheronimus Bosch Art Center.

Jheronimus Bosch Art Center

JBAC

Opmerkelijk is dat het kerkelijke interieur grotendeels behouden is gebleven. De samenwerking met de schilderijen van Bosch en kunstvoorwerpen die gebaseerd zijn op het Antonius-drieluik heeft een bijzondere ruimte opgeleverd, die visueel zeer aantrekkelijk is. Een leuke bonus van een bezoek aan het Jheronimus Bosch Art Center is dat je met de glazen lift naar boven kunt gaan. Vanuit de top van de toren heb je een mooi uitzicht over Den Bosch en de omgeving. Bij goed weer kun je zelfs pretpark De Efteling zien liggen.

Jheronimus Bosch Art Center

Tijdens mijn bezoek word ik door een vriendelijke vrijwilliger van het Jheronimus Bosch Art Center langs enkele van de belangrijkste werken van Bosch geleid. Hij geeft me heldere achtergrondinformatie over de schilderijen die hij mij laat zien, waaronder natuurlijk het wereldberoemde drieluik ‘De tuin der lusten’. De persoonlijke begeleiding heb ik te danken aan het feit dat ik het museum als pers bezoek. Reguliere bezoekers ontvangen een handige bezoekersgids. Hierin staat informatie over het Jheronimus Bosch Art Center en beschrijvingen van alle kunstwerken die hier te zien zijn.

De tuin der lusten

Misschien nog wel interessanter is de digitale moderne versie van ‘De tuin der lusten’, die door verschillende kunstenaars gemaakt is. Het is een moderne interpretatie van het verhaal dat Jheronimus Bosch heeft willen vertellen. Er zitten zoveel details in dit kunstwerk, dat je wel moet blijven kijken.

De tuin der lusten 21e eeuw

Een speciale vermelding is er voor het astronomische kunstuurwerk. Het originele exemplaar werd in een vroegere versie van de Sint-Jacobskerk geplaatst. Toen deze haperde en niet meer te repareren viel, hebben ze hem ontmanteld. Sinds 2010 staat er in het Jheronimus Bosch Art Center een reconstructie van het astronomische kunstuurwerk. Ieder uur komt deze bijzondere installatie tot leven, waarbij er live uitleg gegeven wordt.

astronomische kunstuurwerk

17:45 uur – diner

Voor het avondeten ga ik de Korte Putstraat in. Deze autovrije straat wordt als de meest Bourgondische straat van Den Bosch gepromoot. De Korte Putstraat wordt ook weleens vergeleken met de Beenhouwersstraat in Brussel. Uit ervaring weet ik dat de gemiddelde kwaliteit hier hoger ligt dan in die horecastraat in de Belgische hoofdstad. Ik had een drietal zaken elders in Den Bosch uitgezocht voor vanavond, maar daar was geen plek of ze zijn vandaag niet open.

Korte Putstraat

De avondmaaltijd gaat daarom plaatsvinden bij Allerlei & Visserij. De reviews voor dit restaurant zijn goed. Het is hier geen haute cuisine, maar een doorsnee menukaart waar voor ieder wat wils op staat. Ik bestel een pilsje (lekker… Swinckels), de beef tataki en als hoofdgerecht de saté van varkenshaas.

Allerlei & Visserij

De beef tataki is prima, een dikke voldoende zeg maar. De verschillende soorten Aziatisch zoetzuur zijn een welkome aanvulling op de smaak van bief en sesam. Voor de saté geldt hetzelfde: een prima maaltijd, zeker gezien het feit dat het vlees precies goed gegaard is en daardoor zijn malsheid heeft behouden.

De rekening bedraagt € 45,30, die ik met de pin afreken. Voor het bedienend personeel laat ik een fooi achter op tafel.

beef tataki

sate

Na het eten wandel ik dwars door de binnenstad van Den Bosch. Het stadse leven heeft zich van de winkelstraten naar de terrassen verplaatst. Er is een contrast ontstaan van lege winkelstraten en het gezellige geroezemoes op de voor een dinsdagavond vrij volle terrassen. Het is begin september, maar je merkt hier dat het vooral nazomer in plaats van herfst is. Dit is Den Bosch op z’n best.

binnenstad van Den Bosch

19:00 uur – de Citadel

Ik had nog naar de Citadel willen gaan, maar die blijkt om zes uur te zijn gaan sluiten. Die bezienswaardigheid moet ik voor een volgend bezoek aan Den Bosch bewaren. Ik zie het bastion wel liggen als ik op weg ben naar de Tramkade.

Citadel

19:15 uur – omgeving Tramkade

Hedendaagse kunst vind je vooral op straat. Je hoeft geen musea in te gaan om de gaafste vormen van street art te ontdekken. Kijk maar naar Banksy. Hij is een voorbeeld van hoe straatkunst, in zijn geval ongevraagd, naar de musea gebracht wordt en daar door een miljoenenpubliek bekeken wordt.

omgeving Tramkade

omgeving Tramkade

Op en rond de Tramkade kun je gave streetart zien. De oude silo’s zijn het bekendste en vooral vanwege hun formaat een echte eye-catcher. Wandelend over de Havendijk en de Havendwarsstraat spot ik meer gave voorbeelden van straatkunst, zoals de graffiti onder de Diezebrug.

silo's

Diezebrug

Brouwpodium Bossche Brouwers lijkt open, maar is dat helaas niet. Ze faciliteren mensen die werkzaam zijn voor het studentenfeest dat iets verderop gehouden wordt. Ik had al gelezen dat je hier vanaf donderdag tot en met zondag moet zijn.

Tramkade

19:35 uur – drankje bij de Verkadefabriek

De oude Verkadefabriek (ja, van de koekjes) heeft tegenwoordig andere functies. Er zit onder andere een café-restaurant in. Ik heb eigenlijk wel dorst en besluit hier op het terras nog een ginger ale te drinken. Ik bestel en betaal online, waarna enkele minuten later het koele drankje op mijn tafeltje gezet wordt.

Verkadefabriek

drankje bij de Verkadefabriek

20:00 uur – Drakenfontein

Vlak voordat ik het treinstation binnenloop, werp ik nog een snelle blik op de Drakenfontein. Deze bekendste en mooiste fontein van Den Bosch staat hier al meer dan honderdtwintig jaar. De fontein is het resultaat van een door gemeente uitgeschreven wedstrijd. Enkele jaren geleden is de gouden draak die boven op de sokkel staat teruggeplaatst, nadat de fontein een grootscheepse restauratie ondergaan heeft.

Drakenfontein

20:07 uur – in de verkeerde trein

Ik moest de trein op spoor 7 richting Roosendaal stappen. Ik ben blind de trein ingestapt, zonder te controleren of het ‘mijn’ trein is. Dat is het dus niet. Dit is de intercity richting Limburg. Ik zal in Eindhoven dus weer uit moeten stappen om terug te reizen naar Den Bosch en dan de goede trein te pakken.

de verkeerde trein

Om vijf voor half negen arriveer ik op Eindhoven Centraal, waar ik naar spoor 5 loop om de intercity terug naar Den Bosch te nemen. Misschien is via Tilburg een betere optie, maar dan wordt het lastiger om aan een conducteur uit te leggen dat ik verkeerd gereisd heb en terugga naar de route die ik moest hebben.

trein

Om 21:12 uur, een uur later dan eigenlijk de bedoeling was, zit ik uiteindelijk in de juiste trein: de intercity richting Roosendaal. Achteraf blijkt dat ik op perron 6 in plaats van 7 op de trein was gestapt toen het misging. Mijn autistische brein ging ervan uit dat het eerste perron oneven en dus perron 7 zou zijn. Niet dus. Grappig, ik reis de hele wereld over en dat gaat eigenlijk altijd goed. In maart heb ik dagenlang probleemloos door de Japanse hoofdstad Tokyo gereisd met het OV. In mijn eigen Brabant lukt me dat dus niet.

Uiteindelijk ben ik tegen half elf thuis.

Te veel in één dag?

Het leuke aan Den Bosch is dat je hier gemakkelijk een hele dag kunt vullen. Ik heb een volle dag in deze leuke stad beleefd, zonder dat ik aan winkelen toe ben gekomen. Wil je dat wel doen, dan zal je al snel een of twee musea uit mijn programma moeten skippen. Als je in het winterseizoen hier bent, dan valt de boottocht op de Binnendieze sowieso al af.

Ga je in het weekend naar Den Bosch? Dan zou je de dag iets later kunnen starten door eerst op je gemak in een van de vele leuke zaakjes uitgebreid te gaan ontbijten.

Soortgelijke berichten

Geen gerelateerde berichten gevonden